Kategori: Makaleler

Birdirbir Geleneksel Çocuk Oyunu Mudur? Ankara’da çocukken, yaz tatillerinde mahalledeki çocuklarla bir araya geldiğimizde en çok oynadığımız oyunlardan biri, kuşkusuz birdirbirydi. Her ne kadar çoğu insan bu oyunu sadece bir sokak eğlencesi olarak bilse de, daha derinlere inildiğinde, birdirbir geleneksel bir çocuk oyunu mudur? sorusu ortaya çıkıyor. Bugün, çocukluk yıllarımdan hatırladığım o oyun anıları üzerinden, bu oyun hakkındaki verilerle, geleneksel olup olmadığına dair bir yolculuğa çıkalım. Çocukluk Yıllarındaki Birdirbir Keyfi Çocukken, hiçbir şeyin oynamaktan daha keyifli olmadığı zamanlar vardı. Özellikle okuldan sonra arkadaşlarla sokaklarda vakit geçirirken, birdirbir oyunu en büyük eğlencemizdi. O zamanlar, sadece çocuklar arasında değil, bazen yetişkinler de…

Çantada Keklik Bir Maç Olması Bekleniyor: Deyimlerin Dili ve Anlamı Günlük hayatımızda sıkça kullandığımız bazı deyimler vardır ki, bu deyimler o kadar içselleşmiştir ki anlamları hemen herkes tarafından bilinir. Ama birçoğumuz aslında bu deyimlerin kökenlerini ve tam olarak neyi anlatmak istediklerini hiç sorgulamayız. Mesela, “Çantada keklik bir maç olması bekleniyor” cümlesini düşündüğümüzde, çoğumuz bu ifadenin “çok kolay, neredeyse kesin olan bir şey” anlamına geldiğini hemen anlarız. Ancak bu deyimi ne kadar doğru kullanıyoruz? Gerçekten de her durumda “çantada keklik” demek kolay bir işi tanımlamak için doğru bir tercih mi? İçinde bulunduğumuz sosyal dil, geçmişten gelen kültürel mirası taşır. Deyimler, dilin…

Osmanlı’da Malikane Nedir? Kültürel Bir Yansıma Olarak Malikane Yapıları Dünyanın dört bir yanındaki kültürler, yaşam biçimleri, değerler ve toplumsal yapılar konusunda birbirinden büyük farklılıklar gösterse de, ortak bir nokta vardır: Toplumlar, kendilerini ve kimliklerini belirleyen simgeler ve yapılar oluştururlar. Bu yapılar, bazen bir şehirdeki en yüksek tepeyi, bazen de sıradan bir köyün meydanını oluşturur. Ancak her bir yapının, sadece fiziksel değil, kültürel bir anlam taşıdığı gerçeği, bizim bakış açımızı daha derinlemesine anlamamızı sağlar. Bugün, Osmanlı İmparatorluğu’nun sosyal yapısına ve toplumsal bağlarına ışık tutan bir yapıyı, malikaneyi inceleyeceğiz. Osmanlı’da malikane, sadece fiziksel bir yerleşim yeri değil, aynı zamanda ekonomik güç, toplumsal…

Kitre Zamkı: Edebiyatın Sihirli Bağlantısı ve Dönüşen Anlatılar Kelimeler, yüzyıllar boyu insanoğlunun en güçlü silahı olmuş, evrende kaybolan anlamları keşfetmek için bir araç olmuştur. Her bir kelime, ardında bir hikâye, bir duyguyu ya da bir çağrıyı saklar. Tıpkı kitre zamkının, birleştirici bir madde olarak hayatımıza nasıl dokunduğunda, o küçük, masum görünen maddeyi büyük bir anlam yüküyle hissedebileceğimiz gibi… Kitre zamkı, fiziksel bir bağlayıcı olmanın ötesine geçer, tıpkı metinlerin birbirine bağladığı anlatıların, karakterlerin ve temaların iç içe geçmesinde olduğu gibi. Bir metnin anlatısal yapısı da, kitre zamkı gibi farklı bileşenlerden oluşur, her parça bir araya geldiğinde ise bir bütün oluşturur. Bizi…

Bir Kişi Engellendiğini Anlar Mı? Dijital Dünyada İzolasyonun İzleri Bazen sosyal medya hesabınızda gezinirken birden bir gönderinin, bir mesajın ya da bir yorumun gözden kaybolduğunu fark edersiniz. O kişi bir süre önce sıkça etkileşime girdiğiniz biriydi ama artık bir şeyler değişmiştir. Ne oldu? Bir tartışma mı yaşandı, yoksa gerçekten engellendiniz mi? Peki, engellenmek, dijital dünyada yalnız kalmak, ne demek? İnsanlar, sosyal ağlarda etkileşimde bulunmak için çeşitli sebeplerle birbirlerini engeller. Kimisi bir tehdit hisseder, kimisi yalnızca tanımadığı birine ilgisizdir. Ama bir insan engellendiğinde, bunun farkına varmak zor olabilir. Gerçekten bir kişi engellendiğini anlayabilir mi? Bugün sosyal medyanın egemenliğinde, bu soruya cevap…

ACE Hastalığı Nasıl Anlaşılır? Farklı Yaklaşımlar ve İpuçları İçimdeki Mühendis Böyle Diyor: ACE Hastalığını Anlamak İçin Neden Bilimsel Bir Yöntem Kullanalım? Konya’da yaşayan, mühendislik ve sosyal bilimlere ilgi duyan biri olarak, her konuda analitik düşünmeyi seviyorum. Bir konuda çözüm üretirken, önce verileri toplar, sonra olasılıkları ve ihtimalleri hesaplarım. ACE hastalığı nasıl anlaşılır sorusuna da ilk bakış açım bu şekilde oldu. Hani, sonuçta hastalıklar bilimsel verilerle anlaşılır değil mi? ACE hastalığı, vücutta ACE (Anjiyotensin Dönüştürücü Enzim) aktivitesinin anormal derecede yüksek olduğu bir durumdur. ACE, kan basıncını düzenleyen ve vücutta sıvı dengesini kontrol eden bir enzimin adı. Eğer ACE seviyeleri yükselirse, bu…

Xanax Antidepresan Mı? Duygusal dalgalanmalar, hayatın doğal bir parçası. Kimi zaman bir olay ya da düşünce, bizi öylesine etkiler ki, kendimizi duygusal bir girdabın içinde buluruz. Ancak bir başkasının kolayca geçebildiği bir durum, bazen bizim için çok daha karmaşık hale gelir. Bu da zihnimizin ve ruh halimizin ne kadar kırılgan, aynı zamanda güçlü olduğunu gösterir. Ancak, bu durumların çözülmesi için bazen daha derin bir müdahale gerekebilir. İşte bu noktada, ilaçlar devreye girer. Ama her ilaç, her sorun için doğru çözüm mü? Xanax, depresyon tedavisinde kullanılabilir mi? Antidepresan olarak tanımlanabilir mi? Bu yazıda, bu sorulara psikolojik bir mercekten bakarak, hem biyolojik…

Musavi Etmek Ne Demek? Felsefi Bir Bakış Bir insanın yaşamı boyunca karşılaştığı temel sorulardan biri, doğru olanı yapma ve başkalarına adaletli bir şekilde yaklaşma sorunudur. Etik, bilgi kuramı (epistemoloji) ve ontoloji gibi felsefi dallar, bu sorulara farklı açılardan ışık tutar. Bir gün, bir arkadaşım bana “Musavi etmek ne demek?” diye sormuştu. Cevap vermek kolay değildi çünkü “musavi” kavramı, basit bir tanımın ötesinde, insan ilişkilerinde ve toplumsal yapımızda adaletin, eşitliğin ve hakların nasıl algılandığına dair derin bir anlam taşır. Bu yazıda, “musavi etmek” kavramını felsefi bir bakış açısıyla, etik, epistemoloji ve ontoloji perspektiflerinden inceleyeceğiz. Musavi etmek, kelime anlamı itibariyle “eşitlemek” veya…

Kodlama Nedir Bellek? Toplumsal Yapılar ve Bireyler Arasındaki Etkileşim Üzerine Bir Sosyolojik İnceleme Günümüzde teknoloji ve toplum arasındaki ilişkiyi anlamak, her geçen gün daha önemli hale geliyor. Belki de bu ilişkinin en kritik noktalarından biri, insanın dijital dünyayla nasıl etkileşim kurduğudur. Kodlama, bu etkileşimin temel yapı taşlarından biridir. Ama kodlama nedir ve bunun belleğimizle, toplumsal yapılarla nasıl bir bağlantısı vardır? Bu yazıda, kodlamanın yalnızca teknik bir kavram olmadığını, aynı zamanda toplumsal normlar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler ve güç ilişkileriyle derin bir etkileşimi olduğunu inceleyeceğiz. Ve belki de, bu soruları sorarken toplumsal adaletin ve eşitsizliğin çok daha derin anlamlarını keşfedeceğiz. Kodlama…

Artık Yıl: Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü ve Pedagojik Yaklaşımlar Eğitim, insanlık tarihi boyunca hiç olmadığı kadar büyük bir dönüşüm geçiriyor. Teknolojik gelişmelerin hızla şekillendirdiği bu yeni çağda, öğretim yöntemleri, öğrenme teorileri ve pedagojinin toplumsal etkileri çok daha karmaşık ve dinamik bir hal almış durumda. Artık yıl gibi ilginç ve nadir bir fenomenin de, aslında eğitimdeki dönüşümü daha geniş bir perspektife taşıyan bir simge olarak değerlendirilmesi mümkün. Öğrenme, sadece bireyi şekillendiren değil, aynı zamanda toplumları dönüştüren bir güç haline gelmiştir. Bugün eğitim, çok daha geniş bir yelpazede, kişisel gelişimin, toplumsal değişimin ve dijital çağın sınırlarında şekilleniyor. Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü Öğrenme, hem birey…